Dodane przez w w Musica Sacra - Orygenes +
  • Rozmiar czcionki: Większa Mniejsza
  • Przeczytano: 2620
  • 0 komentarze
  • Drukuj

Lavabo - Vytautas Miškinis

Lavabo – (łac. lavabo – umywam) to obrzęd umywania rąk w liturgii Kościoła katolickiego podczas przygotowania darów. Nazwa, jak i sam obrzęd mają swoje początki w tradycji starożytnej. Ręce obmywano przed posiłkiem i przed modlitwą. W Księdze Wyjścia (Wj 30,20) znajdujemy następujący nakaz: „Przed wejściem do Namiotu Spotkania mają się obmyć wodą, aby uniknąć śmierci”. Również św. Cyprian w Katechezie mistagogicznej podkreśla znaczenie tego gestu: „To umycie oznacza wolność od grzechu i wszelkiej nieprawości. Ręce są bowiem obrazem działania, a ich umycie wskazuje na szlachetność czynów. Nie słyszałeś, jak wyjaśnia tę tajemnicę błogosławiony Dawid w słowach: «Umyję między niewinnymi ręce swoje i obejdę ołtarz Twój, Panie»? Umycie rąk jest tu oznaką wolności od grzechu”. Ten właśnie Psalm 26 (Wlg 25), zacytowany przez św. Cypriana, stał się inspiracją do napisania utworu Vytautasa Miškinisa.

 Vytautas Miškinis (ur. 5 czerwca 1954r.) jest litewskim kompozytorem, profesorem i dyrektorem Chóru Litewskiej Akademii Muzycznej i Teatralnej w Wilnie. Prowadzi chór chłopięcy Ąžuoliukas, w którym sam - jako dziecko - rozpoczynał swoją karierę muzyczną.  Jest członkiem jury w wielu prestiżowych konkursach oraz festiwalach chóralnych i kompozytorskich.  Do tej pory skomponował przeszło 700 utworów, zarówno sakralnych jak i świeckich.  

 
Jego kompozycja „Lavabo” jest przeznaczona na chór mieszany a capella. Przy podziale wewnętrznym mamy do czynienia z siedmiogłosową fakturą. Utwór posiada pięć części, aczkolwiek ze względu na tekst skłaniam się bardziej ku podziałowi na trzy. Część pierwszą rozpoczynają głosy, niskie prowadząc prostą chorałową melodię opartą na słowach wersetu szóstego Psalmu. Pełni on rolę wstępu mówiącego o niewinności człowieka, który pragnie wysławiać Pana i głosić Jego wielkie dzieła. Pomiędzy poszczególnymi zdaniami głosy wysokie powtarzają: „lavabo, lavabo”. Napięcie budowane jest poprzez harmonikę, operowanie rejestrami głosów i tonacjami.  Wykorzystana jest skala kościelna - m.in. w słowach „ut audiam vocem laudis”.  
 
Część drugą rozpoczyna dialog sopranu z resztą głosów: „Domine, dilexi…” (Panie umiłowałem). Po trzykrotnym powtórzeniu w mniejszej dynamice przedstawiony jest obiekt owej miłości, piękno domu Pana. W całkowicie odmiennym charakterze kontynuowany jest tekst wersetu ósmego. Powtórzony jest pomysł z początku utworu, lecz z zamianą ról. Gdy mowa była o człowieku, śpiewały głosy niskie.  Gdy na pierwszy plan wysuwa się chwała Boża, działanie Boga w życiu człowieka, prym wiodą soprany i  tenory przy akompaniamencie: „gloriae tue…”.
Część trzecią można by nazwać wielkim finałem, gdyż w niej Miškinis zawarł tekst doksologii. Oprawił ją w tonację A-dur, którą to J.J. Rousseau nazwał „błyskotliwą”. Utwór kończy sześciogłosowe „Amen” chorałowe z drobnymi elementami imitacji, bardzo płynne, delikatne, ale majestatyczne. Po raz ostatni bas wznosi osobiste wołanie, po czym wszystkie głosy w modalnym zwrocie kończącym wyśpiewują ostateczne potwierdzenie wiary. Taka muzyczna kropka... 
 

Kompozytor opracował tylko cztery wersety Psalmu 26: szósty, siódmy, ósmy i dwunasty. Dlaczego opuścił resztę? Myślę że z powodu treści pozostałych wersów. Mówią o człowieku, o jego usprawiedliwieniu, wciąż o nim, właściwie tylko o nim. Mało tam Boga i Jego chwały. Rzecz więc w tym, by umieć się radować z obecności Boga w naszym życiu i tą radością  z Nim się dzielić. Dostępujemy bowiem usprawiedliwienia przez chrzest, obmycie w Duchu świętym, przez wiarę w Chrystusa, który umarł i zmartwychwstał. Na tym należy się skupić, na zbawczej tajemnicy.

Lavabo

0
...student Akademii Muzycznej w Katowicach. Zainteresowania: muzyka chóralna, chorał gregoriański, Liturgia, rola i znaczenie śpiewu w liturgii.

Komentarze

Kto szuka znajduje...

wbiblii

Polecane Video

Diakonia Muzyczna

diakonia muzyczna

1% na OL

1 procent2

W drodze